zegar
Ostatnia aktualizacja: 23.01.2018 r., godz. 08:52
zegar
Ilość wizyt w ciągu ostatnich 30 dni - 67.433
Biuro Obsługi Klienta tel. 95 720 85 40, Formularz kontaktowy »
lupa
O podatkach w sektorze budżetowym, składkach ZUS i prawie pracy czytaj w innych działach serwisu (patrz linki główne powyżej)
A A A

Zeszyty Metodyczne Rachunkowości nr 23 (455) z dnia 1.12.2017

Komentarz do zmian w rachunkowości budżetowej wprowadzonych nowym rozporządzeniem - część I

Nowe prawo NOWE ROZPORZĄDZENIE
Z dniem 1 stycznia 2018 r. wejdzie w życie rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 13 września 2017 r. w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 1911), dalej zwane nowym rozporządzeniem, które zastąpi dotychczasowe rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 5 lipca 2010 r.

Przepisy nowego rozporządzenia mają co prawda zastosowanie po raz pierwszy do sprawozdań finansowych sporządzanych za rok 2018, jednak jego regulacje, w tym zmiany zasad funkcjonowania kont określonych w załącznikach do tego rozporządzenia, powinny zostać uwzględnione w politykach rachunkowości jednostek już od 1 stycznia 2018 r.

W stosunku do obecnie obowiązujących przepisów, nowe rozporządzenie wprowadza wiele zmian dostosowawczych oraz o charakterze technicznym i porządkującym. Zmianami objęto zarówno treść samego rozporządzenia, jak i załączniki zawierające plany kont oraz wzory sprawozdań finansowych. Szczegółowy komentarz do tych zmian będziemy publikować w kolejnych numerach Zeszytów Metodycznych Rachunkowości. W niniejszym artykule opiszemy zmiany wprowadzone do treści rozporządzenia.

Wprowadzenie definicji jednostki nadrzędnej

Zdefiniowano pojęcie jednostki nadrzędnej, przez którą rozumie się jednostkę obsługującą organ będący dysponentem części budżetowej, który nadzoruje jednostkę budżetową lub któremu podlega ta jednostka (por. § 2 pkt 4 nowego rozporządzenia).

Definicję jednostki nadrzędnej wprowadzono w związku ze zmianami porządkującymi kwestie sporządzania i przekazywania sprawozdań finansowych jednostkowych i łącznych. Pojęcie jednostki nadrzędnej odnosi się wyłącznie do jednostek obsługujących dysponentów części budżetowych i to właśnie te jednostki sporządzać będą łączne sprawozdania finansowe państwowej jednostki budżetowej (por. § 27 nowego rozporządzenia).

Określenie zasad inwentaryzacji zapasów wojennych

Zmieniono brzmienie dotychczasowego § 6 ust. 7 rozporządzenia (§ 8 ust. 2 nowego rozporządzenia), wskazując, iż zapasy wojenne podlegają inwentaryzacji według zasad określonych przez kierownika jednostki obsługującej organ będący dysponentem części budżetowej.

Zmiana szczególnych zasad rachunkowości placówek

Usunięto dotychczasowy § 10 ust. 2 rozporządzenia, dotyczący możliwości powierzenia prowadzenia rachunkowości placówki innej placówce lub jednostce. Przepis ten pozostawał w sprzeczności z art. 53 ust. 3 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym minister właściwy do spraw zagranicznych może, w drodze zarządzenia, powierzyć określone obowiązki w zakresie gospodarki finansowej jednostki podległej temu ministrowi, mającej siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, kierownikowi innej jednostki podległej temu ministrowi. Stanowi on bowiem jedynie o powierzeniu obowiązków w zakresie gospodarki finansowej, a nie rachunkowości i sprawozdawczości, w tym finansowej, jak to ma miejsce w art. 53 ust. 5 ustawy o finansach publicznych.

Dokonano również zmian w dotychczasowym § 11 ust. 1 rozporządzenia (§ 16 ust. 1 nowego rozporządzenia). Po nowelizacji, środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne do wartości stanowiącej równowartość 800 euro oraz materiały zaliczane będą do kosztów placówki bezpośrednio po ich nabyciu, a uzyskane w wyniku finansowania inwestycji będą spisywane w ciężar funduszu inwestycyjnego bezpośrednio po rozliczeniu inwestycji. Zwiększono zatem wartość środków trwałych odpisywanych w placówkach bezpośrednio w ciężar kosztów (z 500 euro do 800 euro), wprowadzając jednocześnie ograniczenie wartościowe (800 euro) dla odpisywanych w ciężar kosztów wartości niematerialnych i prawnych.

Możliwość uzupełniania planu kont dla budżetu jst i dla budżetu państwa
o dodatkowe konta

Zmieniono brzmienie dotychczasowego § 15 rozporządzenia (§ 20 ust. 1 pkt 2 oraz § 20 ust. 4 nowego rozporządzenia), w celu doprecyzowania, iż plan kont dla budżetu jednostki samorządu terytorialnego i plan kont dla budżetu państwa może być uzupełniony o wybrane konta niezbędne do ewidencji operacji budżetu jednostki samorządu terytorialnego oraz budżetu państwa z planu kont dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych.

Dzięki takiemu rozwiązaniu możliwe będzie dodawanie wybranych kont z załącznika nr 3 "Plan kont dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych" do kont wymienionych w załącznikach nr 1 "Plan kont dla budżetu państwa" i nr 2 "Plan kont dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego". Jednocześnie nieprawidłowym jest łączenie planów kont wymienionych w załączniku nr 2 i w załączniku nr 3 w jeden plan kont.

Sposób prowadzenia ewidencji pozabilansowej

Umożliwiono prowadzenie ewidencji na kontach pozabilansowych w sposób ustalony przez jednostkę, inny niż określony w załączniku nr 3, pod warunkiem, że zapewni ona wykonanie obowiązków sprawozdawczych wynikających z odrębnych przepisów (por. § 20 ust. 3 nowego rozporządzenia).

Rozszerzenie zakresu sprawozdania finansowego jednostek
o informację dodatkową

Rozszerzono zakres sprawozdania finansowego jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych oraz sprawozdania finansowego jednostek samorządu terytorialnego o informację dodatkową (por. § 23 ust. 1 pkt 4 oraz § 28 ust. 1 pkt 5 nowego rozporządzenia). Sprawozdania finansowe tych jednostek, oprócz bilansu, rachunku zysków i strat oraz zestawienia zmian w funduszu, będą zatem obejmować także informację dodatkową, której wzór stanowi załącznik nr 12 do nowego rozporządzenia.

Dzięki wprowadzeniu tego dodatkowego elementu sprawozdania finansowego jednostki objęte rozporządzeniem będą miały możliwość ujawniania w sposób usystematyzowany informacji na temat zdarzeń, które zachodziły w jednostce w danym roku. Część z tych informacji była dotychczas wykazywana jako informacje uzupełniające, czy objaśnienia dołączane do poszczególnych elementów sprawozdania finansowego (tzn. do bilansu, rachunku zysków i strat, czy zestawienia zmian w funduszu).

Sprawozdania finansowe placówek

Z dotychczasowego § 17 ust. 2 rozporządzenia (§ 23 ust. 2 nowego rozporządzenia) usunięto wyrazy "to jest na dzień 31 grudnia". Doprecyzowano tym samym przepis wskazujący dzień, na jaki placówki sporządzają sprawozdanie finansowe, tzn. dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych (dzień bilansowy). Zrezygnowanie ze wskazania konkretnej daty (31 grudnia) jest uzasadnione tym, że księgi rachunkowe mogą być zamykane również na inny dzień niż dzień kończący rok obrotowy, np. na dzień zakończenia działalności placówki (wiąże się to również z obowiązkiem sporządzenia sprawozdania finansowego).

Uregulowano również kwestie dotyczące sprawozdań finansowych (bilansów) placówek, wskazując w § 25 ust. 1 nowego rozporządzenia, iż sporządza się je w walucie określonej przez jednostkę obsługującą organ, któremu placówka podlega, oraz przekazuje się w sposób i w terminach określonych przez tę jednostkę z uwzględnieniem terminów, o których mowa w § 32§ 34 ust. 1 i 2 nowego rozporządzenia.

Wskazano ponadto, iż odpowiednie dane z bilansów placówek włączane będą do bilansów jednostek obsługujących organ, któremu placówka podlega. Przy czym dane wynikające z bilansów placówek, wyrażone w walutach obcych, będą przeliczane na walutę polską po obowiązującym na dzień bilansowy średnim kursie ogłoszonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski (§ 25 ust. 2 nowego rozporządzenia).

Sprawozdanie finansowe jednostki obsługującej organ, któremu placówka podlega i do którego włączone zostały odpowiednie dane wynikające z bilansu placówki, sporządza się w terminie do dnia 15 kwietnia roku następnego (§ 32 ust. 2 nowego rozporządzenia).

Obowiązek sporządzania bilansu budżetu państwa

Regulacjami § 23 ust. 5 nowego rozporządzenia nałożono - analogicznie jak to ma miejsce w przypadku bilansu z wykonania budżetu jednostki samorządu terytorialnego - obowiązek sporządzania bilansu budżetu państwa. Przepis ten stanowi, iż bilans budżetu państwa sporządza się na podstawie informacji przygotowanych w układzie bilansu, sporządzonych na podstawie zestawienia obrotów i sald kont księgowych stosowanych do ewidencji budżetu państwa, potwierdzonych przez osoby odpowiedzialne za sporządzenie tych zestawień. Bilans budżetu państwa powinien zawierać informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 8 do nowego rozporządzenia.

Łączne sprawozdanie finansowe państwowej jednostki budżetowej

Zmieniono brzmienie dotychczasowego § 19 rozporządzenia (§ 27 nowego rozporządzenia). W świetle nowych regulacji, łączne sprawozdanie finansowe państwowej jednostki budżetowej, jako jednostki nadrzędnej, składa się z:

1) łącznego bilansu obejmującego dane wynikające z bilansu tej jednostki oraz z bilansów jednostek podległych lub nadzorowanych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 5 do nowego rozporządzenia;

2) łącznego rachunku zysków i strat obejmującego dane wynikające z rachunków zysków i strat tej jednostki oraz jednostek podległych lub nadzorowanych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 10 do nowego rozporządzenia;

3) łącznego zestawienia zmian w funduszu obejmującego dane wynikające z zestawień zmian w funduszu tej jednostki oraz jednostek podległych lub nadzorowanych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 11 do nowego rozporządzenia;

4) informacji dodatkowej obejmującej dane wynikające z informacji dodatkowych tej jednostki oraz jednostek podległych lub nadzorowanych, zawierającej informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 12 do nowego rozporządzenia.

Sporządzając łączne sprawozdanie finansowe państwowej jednostki budżetowej, jako jednostki nadrzędnej, należy dokonać odpowiednich wyłączeń wzajemnych rozliczeń między jednostkami.

Zniesienie obowiązku przedstawiania danych o wysokości środków
na świadczenia pracownicze zabezpieczone w wieloletniej prognozie finansowej jst

Usunięto dotychczasowy § 20 ust. 4 rozporządzenia, obligujący jednostki samorządu terytorialnego do wykazywania w informacji uzupełniającej do jej sprawozdania finansowego danych o wysokości środków na świadczenia pracownicze zabezpieczone w wieloletniej prognozie finansowej jednostki samorządu terytorialnego. Zmiana ta jest konsekwencją usunięcia pozycji "środki na świadczenia pracownicze" z aktualnego wzoru wieloletniej prognozy finansowej jednostki samorządu terytorialnego ujętego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 10 stycznia 2013 r. w sprawie wieloletniej prognozy finansowej jednostki samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2015 r. poz. 92).

Podpisywanie sprawozdań finansowych

Dodano przepisy wskazujące, iż sprawozdanie finansowe jednostki obsługiwanej podpisuje kierownik jednostki obsługującej odpowiednio do zakresu wykonywanych zadań wynikających z przepisów odrębnych i główny księgowy jednostki obsługującej (por. § 33 ust. 6 nowego rozporządzenia).

Ponadto, w związku z nałożeniem obowiązku sporządzania bilansu budżetu państwa wskazano, iż bilans ten podpisują minister właściwy do spraw finansów publicznych i główny księgowy budżetu państwa (por. § 33 ust. 2 nowego rozporządzenia).

Natomiast w § 33 ust. 5 nowego rozporządzenia określono podmioty odpowiedzialne za podpisywanie łącznego sprawozdania finansowego - są nimi kierownik i główny księgowy jednostki sporządzającej to sprawozdanie.

Przekazywanie sprawozdań finansowych

Znowelizowano dotychczasowy § 26 rozporządzenia (§ 34 nowego rozporządzenia), wprowadzając zmiany porządkujące kwestie dotyczące przekazywania sprawozdań finansowych, tzn.:

  • zobowiązano kierowników jednostek obsługujących do przekazywania sprawozdań finansowych jednostek obsługiwanych do zarządu jednostki samorządu terytorialnego w terminie do dnia 31 marca roku następnego (§ 34 ust. 1 nowego rozporządzenia),
     
  • doprecyzowano, iż kierownicy państwowych jednostek budżetowych (jeśli sprawozdania finansowe tych jednostek nie są włączane do łącznych sprawozdań finansowych jednostki nadrzędnej), oraz kierownicy jednostek obsługujących organ, któremu podlega placówka, przekazują sprawozdania finansowe bezpośrednio do Ministerstwa Finansów w terminie do 30 kwietnia roku następnego (por. § 34 ust. 2 nowego rozporządzenia),
     
  • wskazano, iż główną formą przekazywania sprawozdań państwowych jednostek budżetowych staje się forma elektroniczna; zgodnie bowiem z treścią § 34 ust. 3 nowego rozporządzenia, kierownicy tych jednostek przekazują sprawozdania finansowe w postaci dokumentu elektronicznego z wykorzystaniem Informatycznego Systemu Obsługi Budżetu Państwa,
     
  • nałożono także obowiązek przekazania sprawozdań finansowych w formie elektronicznej do właściwych regionalnych izb obrachunkowych na zarządy jednostek samorządu terytorialnego; na mocy § 34 ust. 4 nowego rozporządzenia, w postaci dokumentu elektronicznego mają być bowiem przekazywane sprawozdania finansowe jednostek samorządu terytorialnego (w terminie do dnia 30 kwietnia roku następnego) i skonsolidowane bilanse jednostek samorządu terytorialnego (w terminie do dnia 30 czerwca roku następnego); sprawozdania te będą przekazywane z wykorzystaniem aplikacji wskazanej w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych,
     
  • zaznaczono, iż sprawozdania finansowe jednostek samorządu terytorialnego i skonsolidowane bilanse jednostek samorządu terytorialnego będą przekazywane przez zarządy jednostek samorządu terytorialnego wyłącznie w postaci dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanych podpisem elektronicznym (por. § 34 ust. 6 nowego rozporządzenia),
     
  • wyjaśniono, iż w przypadku braku możliwości terminowego przekazania sprawozdań w formie elektronicznej, spowodowanego nieprawidłowym działaniem systemu informatycznego, sprawozdania te należy przekazać najpóźniej pierwszego dnia roboczego następującego po dniu usunięcia awarii (por. § 34 ust. 8 nowego rozporządzenia); tym samym, nawet w przypadku awarii systemu informatycznego nie przewidziano możliwości przekazywania sprawozdań finansowych w formie papierowej.

Obowiązek publikacji sprawozdań finansowych w Biuletynie Informacji Publicznej

Wprowadzono obowiązek publikacji sprawozdań finansowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych oraz łącznego sprawozdania finansowego państwowych jednostek budżetowych w Biuletynie Informacji Publicznej jednostek je sporządzających, w terminie do dnia 10 maja roku następnego. Obowiązek ten dotyczy również bilansu budżetu państwa (por. § 34 ust. 9 nowego rozporządzenia). Zaznaczono, iż w Biuletynie Informacji Publicznej jednostki obsługiwanej należy umieścić informację o miejscu publikacji sprawozdania finansowego tej jednostki (§ 34 ust. 10 nowego rozporządzenia).

www
Więcej na temat rachunkowości w jednostkach
budżetowych można przeczytać
w serwisie www.serwisbudzetowy.pl

www.SerwisBudzetowy.pl - Jednostki oświatowe:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradnikKsiegowego.pl » 
Czytaj także w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Prenumerata 2018 r. - www.sklep.gofin.pl
DARMOWE PROGRAMY
Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60